فرهنگ و تاريخ | سرگرمي | نيازمنديها | مذهبي | اقتصادي | خانواده و اجتماع | هنر | اخبار | ورزش | کامپيوتر | گردشگري | صنعت و دانشگاه | صفحه اصلي

منابع و مراجع علمي
مفاخر ايراني سراسر دنيا
مشاهير علمي جهان
دانشگاههاي ايران
دانشگاههاي خارجي
سايتهاي مقالات علمي
 
 

نام : ارشميدوس                   محل تولد: شهر سيراکوز يونان باستان                  سال تولد: سال 287 قبل از ميلاد

تخصص: رياضيدان

منبع اطلاعات: www.senmerv.com

 

 

گالري تصاوير

 

- - - - -

   
 
 

ارشميدس (Archimedes) از بزرگترين رياضي دانان همه اعصار و به يقين بزرگترين آنها در عهد عتيق از اهالي شهر يوناني سيراکيوز واقع در جزيره سيسيل بود. وي در حدود سال 287 قبل از ميلاد به دنيا آمد و در زمان غارت سيراکيوز به دست روميان در سال 212 قبل از ميلاد در گذشت. ارشميدس پسر يک منجم بود و بخش قابل توجهي از زندگي خود را در مصر و نيز دانشگاه اسکندريه گذراند. مورخين رومي داستانهاي بسيار جالبي را به او نسبت مي دهند در اين ميان از همه آشنا تر توصيفاتي است که از تدابير استادانه ارشميدس براي  کمک به دفاع از شهر سيراکيوز در مقابل محاصره اي که به وسيله سردار روم مارسلوس (Marcellus) رهبري مي شد بود.
اختراع ، ساخت و بهبود منجيق (وسيله پرتاب سنگهاي بزرگ) را به او نسبت مي دهند. منجيق هاي ساخت او داراي قدرت زياد و برد قابل تنظيم بود و بسادگي توانايي هدف گيري کشتي هاي دشمن هنگامي که به خشکي نزديک مي شدند را داشت. همچنين اين داستان که او از اينه هاي قوسي بزرگ براي به آتش کشيدن کشتي هاي دشمن استفاده مي کرد به او منصوب مي باشد.
اين گفته بسيار دقيق نيز از او مي باشد : "جايي براي ايستادن به من بدهيد تا زمين را بلند کنم". وي بر اساس همين گفته اقدام به حرکت دادن کشتي هاي سنگين با استفاده از قرقره هاي مرکب نمود. کاري که تا قبل از آن نياز به تعداد زيادي کارگر داشت.
بنظر مي رسد که ارشميدس از قدرت تمرکز بسيار بالايي برخوردار بود و برخي از روياتهاي جالب نيز به بي خبري او از دنياي اطراف مرتبط مي شود، بخصوص هنگامي که مشغول فکر کردن راجع به مسئله خاصي بود.

 

 کشف قانون چگالي اجسام:

يکي از ماجراها مربوط مي شود به سوء ظن پادشاهي - شاه هيرون - که مي خواست بداند ايا در تاجي که براي او ساخته شده است به غير از طلا از نقره هم استفاده شده است يا خير.

پادشاه به او مأموريت داده بود راز كار جواهر ساز خيانتكار دربار او را كشف و او را رسوا كند. شاه هيرون بر كار جواهر ساز شك كرده بود و چنين مي پنداشت كه او بخشي از طلايي را كه براي ساختن تاج شاهي به وي داده بود براي خود برداشته و باقي آن را با فلز نقره كه بسيار ارزانتر بود مخلوط كرده و تاج را ساخته است. هرچند ارشميدس مي دانست كه فلزات گوناگون وزن مخصوص متفاوت دارند ولي او تا آن لحظه اين طور فكر مي كرد ك مجبور است تاج شاهي را ذوب كند، آن را به صورت شمش طلا قالب ريزي كند تا بتواند وزن آن را با شمش طلاي نابي به همان اندازه مقايسه كند. اما در اين روش تاج شاهي نيز از بين مي رفت، پس او مجبور بود راه ديگري براي اين كار بيابد. در آن روز كه در خزينه حمام نشسته بود ديد كه آب خزينه بالاتر آمد و بلافاصله تشخيص داد كه بدن او ميزان معيني از آب را در خزينه حمام پس زده و جابه جا كرده است. او با عجله و سراسيمه به خانه بازگشت و شروع به آزمايش عملي اين يافته كرد. او چنين انديشيد كه اجسام هم اندازه، مقدار آب يكساني را جابه جا مي كنند ولي اگر از نظر وزني به موضوع نگاه كنيم يك شمش نيم كيلويي طلا كوچكتر از يك شمش نقره به همان وزن است (طلا تقريباً دو برابر نقره وزن دارد) بنابراين بايد مقدار كمتري آب را جابه جا كند. اين فرضيه ارشميدس بود و آزمايشهاي او اين فرضيه را اثبات كرد. او براي اين كار نياز به يك ظرف آب و سه وزنه با وزنهاي مساوي داشت كه اين سه وزنه عبارت بودند از تاج شاهي، هم وزن آن طلاي ناب و دوباره هم وزن آن نقره ناب. او در آزمايش خود تشخيص داد كه تاج شاهي ميزان بيشتري آب را نسبت به شمش طلاي هم وزنش پس مي راند ولي اين ميزان آب كمتر از ميزان آبي است كه شمش نقره هم وزن آن را جابه جا مي كند. به اين ترتيب ثابت شد كه تاج شاهي از طلاي ناب و خالص ساخته نشده بلكه جواهر ساز متقلب و خيانتكار آن را از مخلوطي از طلا و نقره ساخته است. به همين ترتيب ارشميدس يكي از چشمگيرترين رازهاي طبيعت را كشف كرد آن هم اينكه مي توان وزن اجسام سخت را با كمك مقدار آبي كه جابه جا مي كنند اندازه گيري كرد. اين قانون (وزن مخصوص) را كه امروزه چگالي مي گويند اصل ارشميدس مي نامند. حتي امروز هم هنوز پس از 23 قرن بسياري از دانشمندان در محاسبات خود متكي به اين اصل هستند.

زماني كه روميان در سال 212 قبل از ميلاد شهر سيراكوز را به تصرف خود درآوردند سردار رومي مارسلوس دستور داد كه هيچ يك از سپاهيانش حق اذيت و آزار و توهين و ضرب و جرح اين دانشمند و متفكر مشهور و بزرگ را ندارند با اين وجود ارشميدس قرباني غلبه روميان بر شهر سيراكوز شد. او به وسيله ي سرباز مست رومي به قتل رسيد و اين در حالي بود كه در ميدان بازار شهر در حال انديشيدن به يك مسئله رياضي بود. ميگويند آخرين كلمات او اين بود: دايره هاي مرا خراب نكن. به اين ترتيب بود كه زندگي ارشميدس بزرگترين دانشمند تمام دورانها خاتمه پذيرفت. اين رياضيدان بي دفاع هفتاد و پنج ساله در سال 287 قبل از ميلاد به جهان ديگر رفت.

 

 رساله هاي ارشميدس:
ارشميدس (Archimedes) اغلب از خاکستر آتش يا دانه هاي شن روي زمين بعنوان وسيله اي براي ترسيم اشکال هندسي و تفکر راجع به مسائل مورد نظرش استفاده مي کرد. معروف است که روزي به يکي از روميان غارتگر که در اطراف يکي از نوشته هاي او بر روي زمين ايستاده بود مي گويد که "از روي نمودار من کنار برو" و در آن هنگام آن فرد رومي به خشم آمده و نيزه اي به بدن او فرو مي کند و او را به کام مرگ مي فرستد.


 

پيچ ارشميدس از کاربردي ترين ماشين هي ساخت او


آثار علمي ارشميدس شاهکارهايي با زبان رياضيات هستند و بسيار شبيه به مقالات امروزي در مجله هاي رياضي مي باشند و همگي آنها مهارت در بيان و استدلال در موضوعات مختلف توسط او را نشان مي دهند.
از ارشميدس حدود ده رساله برجاي مانده است و بنظر مي رسد که تعدادي نيز مفقود شده است. از جمله مهمترين آثار او مي توان به روشهاي محاسبه انتگرال ها، روشهايي براي اندازگيري دايره، مسئله تربيع سهمي، مسائلي در باب مارپيچ ها و... اشاره کرد.
ارشميدس در مقوله هندسه فضايي نيز رساله هايي دارد از جمله مي توان به رساله او در باب کره و استوانه و ديگري در باب شبه مخروطها و شبه کره ها اشاره کرد که در آنها راجع به نحوه محاسبه مساحت کره، عرقچين و... صحبت مي شود. قضيه معروف زير از او مي باشد :
"از بين تمام قطعه هاي کروي با يک قاعده که داراي مساحت برابر باشند، نيمکره بزرگترين حجم را دارد."
شکي در آن نيست که ارشميدس رسالاتي نيز در زمينه فيزيک داشته است که مفقود شده است. در آثار برخي از دانشمندان بعدي او به کتبي اشاره مي شود که وي در باب فيزيک نوشته است. از اين دسته مي توان به نوشته هاي او در زمينه اهرم ها و اينه ها اشاره کرد.

 

 

 

 

 

گروه علمي فدک

کليه مطالب ارسالي با نام اشخاص و ذکر منبع در اين سايت درج مي شود

راهنما  |  آمار سايت  |  درباره ما  |  تماس با ما  |  نظر خواهي  | آرشيو  |  عضويت در سايت