فرهنگ و تاريخ | سرگرمي | نيازمنديها | مذهبي | اقتصادي | خانواده و اجتماع | هنر | اخبار | ورزش | کامپيوتر | گردشگري | صنعت و دانشگاه | صفحه اصلي

معرفي آثار تاريخي ايران
معرفي آثار تاريخي جهان
جاذبه هاي گردشگري
شهرها و استانهاي ايران
افسانه ها و آثار تاريخي
عجائب هفتگانه جهان
موزه هاي ايران  و جهان
خريد بليط قطار و هواپيما
هتل ها و مهمانسراها
آژانس هاي مسافرتي
گالري عکسهاي گردشگري
گالري عکسهاي تاريخي
 
 

عنوان: ايوان مدائن يا طاق کسري

نويسنده:

منبع اطلاعاتي: www.memaran.ir

عکس
 

 

گالري تصاوير

 

- - - - -

   
 
 

ايوان مدائن ياطاق کسري تنها اثر به جا مانده از كاخ سلطنتي انوشيروان ساساني در شهر مدائن در 35 كيلومتري جنوب بغداد در استان ديالي واقع شده است. ايوان مدائن بزرگترين طاق ضربي شتاخته شده در جهان است كه بدون كمك داربست هاي طاق زني بيش از 1500 سال پا بر جا باقي مانده است.

مدائن در حقيقت همان تيسفون پايتخت سلسله ساساني است كه با حمله اعراب و تصرف آن توسط آن‌ها به مدائن تغيير نام يافت. اين شهر در روزگار خود از چنان زيبايي‌اي برخوردار بود كه اعراب ساده سپاه اسلام وقتي آن را فتح كردند به چنان حيرتي دچار شدند كه گفتند تيسفون همان بهشت موعودي است كه پيغمبر وعده‌اش را به ما داده بود.

 تاريخ تاسيس اين شهر ايراني به زمان اشكانيان باز مي گردد. آنان پس از فتح جلگه ميان رودان در سال 129 (پ.م ) تيسفون را با پايتخت زمستاني خود قرار دادند تا اينكه در سال 224 ميلادي ساسانيان پايتخت پادشاهي گسترده خود را به اين مكان منتقل كردند.

 

 

علت نامگذاري اين اثر تاريخي به اين اسم، تالار بزرگي است که از طاق قوسي آن هنوز هم آثاري باقي است و مهمترين قسمت اين بناي عظيم بوده است و به چنين تالارهايي ايوان گفته مي شد. در هنگام تولد حضرت رسول اکرم صلي الله عليه و آله و سلم خسرو اول انو شيروان در اين کاخ حکومت مي کرد و  در شب ميلاد حضرت محمد (ص) ديوار اين ايوان شکاف خورد بخشش هاي مهمي از آن فرو ريخت و از ميان رفت.
آخرين پادشاهي که مقتدرانه در آن بر تخت نشست، خسرو پرويز بود که در همين کاخ نيز نامه رسول خدا صلي الله عليه و آله و سلم به دستش رسيد و آن را پاره کرد. هنگام فتح مدائن، مسلمانان تالار بزرگ اين کاخ را محل اقامه نماز جماعت قرار دادند و به نقلي حضرت علي عليه السلام نيز هنگام عزيمت به سوي صفين در اين تالار نماز خواند و برخي از احوالات ساکنان کاخ را ياد آوري نمود.

پس از تسخير شهر توسط اعراب، سلمان پارسي، به فرمانداري اين شهر برگزيده شد. از آنجا که تيسفون پايتخت بزرگ‌ترين امپراتوري آن دوران بود، ثروت فراواني در آن گرد آمده بود، به همين روي انتقال غنايم چند ماه به طول انجاميد. بعدها يعني در دوره عباسيان شهر تخريب و از قطعات کاخها و ساختمانهاي شهر در ساخت شهر جديدي در همان نزديکي بنام بغداد استفاده شد.

 

 

 طاق کسري بعد از حمله اعراب:

اين كاخ بعد از حمله اعراب به كلي نابود شد و جز ويرانه‌هاي طاق آن كه ارتفاعي در حدود 70 متر دارد و تعدادي از ديوارهاي كاخ هيچ چيز باقي نماند.
در گذر زمان شهر پويايي خود را باز يافت. قرن‌ها بعد اين مكان به يك تفرج‌گاه زيبا براي مردم تبديل شد كه همه ساله پذيراي خيل عظيمي از مردم عراق بود كه با وجود هواي بسيار خوش و باغ‌هاي وسيع به آن‌جا سفر كرده و اوقات خود را در كنار بقاياي طاق كسري و ديوارهاي اطراف آن مي‌گذراندند. مردم عراق و اعراب منطقه از اين بنا نه به سبب پشتوانه تاريخي، بلكه به خاطر سنديت اسلامي كه گفته مي‌شود روزي كه حضرت پيغمبر (ص) به دنيا آمد، طاق بلند آن شكاف خورد، از آن ياد مي‌كنند.

اين مكان تا اواخر دهه حكومت رژيم بعث عراق به عنوان يكي از مهم‌ترين تفريح‌گاه‌هاي اعراب شناخته مي‌شد، اما رژيم بعث كه تاب اين استقبال را نداشت اقدام به تخريب بيشتر اين مكان كرد. در ابتدا به دستور صدام حسين موزه‌اي از عكس‌هاي او به شيوه‌اي مدرن در نزديكي اين مجموعه تاريخي ساخته شد كه هدف از آن تغيير مكان تجمع مردم از ايوان مدائن به آن مكان بود. اما اين موزه نتوانست جايگاه با ارزش ايوان مدائن را در نزد مردم تغيير دهد. از اين رو صدام دستور به تخريب برخي از مكان‌ها و ديوارهاي باستاني اين مجموعه داد. او حتي در نوشته‌هاي سنگي قديمي مجموعه دست برد و به عمد اسم خود را وارد آن‌ها كرد تا با خدشه‌دار كردن مجموعه مردم را از تجمع در آن باز دارد. اين عمل او باعث شد تا يونسكو با ارسال نامه‌اي از اين اقدام دولت عراق شكايت كرده و پس از آن طاق كسري و ايوان مدائن را از فهرست آثار ثبت شده يونسكو حذف كند. بعد از مدتي رژيم بعث طي اقدامي سفر به اين مكان را ممنوع اعلام كرد و با گذشت يك سال از ممنوعيت سفر به آن صد و هفتاد تن از متخلفين را به جرم رفتن به اين مكان اعدام كرد.
بعد از اين واقعه اين مكان متروك باقي ماند و هيچ اعتنايي به آن نشد و روز به روز بر فرسودگي و خرابي‌هاي آن افزوده شد. در پي فتح عراق توسط نيروهاي ائتلافي در سال 2003، صدمات شديدي به اين مكان وارد شد به گونه‌اي كه در پي نبردهاي مكرر نيروهاي ائتلاف با نظاميان بعثي اين مكان نيز مورد هدف گلوله و بمب‌هاي طرفين قرار گرفت. اين در حالي بود كه بعد از آن امكان سفر به اين مكان براي مردم مهيا شده بود و رونق از دست رفته، به تدريج دوباره به آن باز مي‌گشت.
با شروع جنگ‌هاي تروريستي در عراق، وضع مجموعه ايوان مدائن باز هم بدتر شد. در ماه فوريه 2005 تروريست‌ها با انجام يك عمليات تروريستي قسمتي از ايوان مدائن را تخريب كردند كه از آن به عنوان بزرگ‌ترين صدمه به اين مجموعه بعد از فتح عراق ياد شده است.
در پي اعلام خطر براي نابودي اين مجموعه تاريخي ارزشمند در عراق، مقامات ميراث فرهنگي ايران اعلام كردند كه قصد دارند با كمك يونسكو اين مكان تخريب شده را بازسازي كنند و دوباره آن را به جمع آثار ثبت شده در اسناد ميراث فرهنگي يونسكو بازگردانند. بر خلاف انتظار، اين عمل پسنديده ايراني‌ها توسط اعراب افراطي و تندرو مداخله در امور عراق و راهي براي حاكميت بر اين كشور عنوان شد، به گونه‌اي كه يكي از سايت‌هاي عربي موسوم به الصوت العروبه نوشت: ايراني‌ها با كمك سپاه پاسداران و سازمان اطلاعات خود به بهانه‌ بازسازي ايوان مدائن كه يادآور ستيز پيشينيان آن‌ها بر ضد پيغمبر اسلام (ص) است، مي‌خواهند عراق را به تصرف خود در آورده و ياد و خاطره سلسله‌ گذشتگان كفار خود را زنده كنند.

 

 

 معماري طاق کسري :

آنچه امروزه ار آن بنا باقي مانده است. نيمي از يكي از طاق هاي اين كاخ است. زيرا در اصل دو ايوان قرينه در دو سوي حياط كاخ قرار داشته است. طرحي كه در سال 1824 ميلادي از اين ايوان برداشته شده است. نمايان گر يك طاق كامل است كه متاسفانه امروزه نيمي از آن طاق هم فرو ريخته است. طاق بي نظير اين بنا ، 35 متر ارتفاع ، 25 متر عرض و 50 متر طول دارد. پايه هاي ايوان در هر دو سو 7 متر پهنا دارند. همچنين ضخامت تاج بنا در ضخيم ترين قسمت به يك متر مي رسد. مجموعه خرابه هاي اين كاخ به مساحت 400 300 متر مربع بوده است. بناي اين كاخ شايد از ساروج ، سنگهاي مرمر يا چنانكه بعضي ها نوشته اند ، از صفحات مسي زر اندود و سيم اندود پوشيده شده بود.
نور تالار اصلي به وسيله يکصدوپنجاه دريچه تأمين مي شده است.طاق بزرگ ايوان مدائن برروي ديواره هاي سرتاسري وبدون ستون بنا شده بود.قسمت جلويي هلالي بزرگ وبخشي ازنماي اصلي کاخ هنوز پابرجا است.
نماي بدون روزنه کاخ تيسفون به چهار طبقه تقسيم شده وبه وسيلۀ طاقي ها ونيم ستونهايي دراطراف آنهاتزيين شده بود.درترکيب نماي خارجي کاخ،تاثير معماري آشور به چشم مي خورد.

 

 

 

 

 

گروه علمي فدک

کليه مطالب ارسالي با نام اشخاص و ذکر منبع در اين سايت درج مي شود

راهنما  |  آمار سايت  |  درباره ما  |  تماس با ما  |  نظر خواهي  | آرشيو  |  عضويت در سايت