فرهنگ و تاريخ | سرگرمي | نيازمنديها | مذهبي | اقتصادي | خانواده و اجتماع | هنر | اخبار | ورزش | کامپيوتر | گردشگري | صنعت و دانشگاه | صفحه اصلي

صفحه اول زمين شناسي
آموزش علوم زمين شناسي
نرم افزارهاي زمين شناسي
مراکز علمي و تحقيقاتي
سايتهاي زمين شناسي
گالري عکس زمين شناسي
 
 
 

عنوان: آشنايي با رشته زمين شناسي ساختماني« Strructural Geology»

نويسنده: محمد مهدي مالکي       ايميل: geoaria@yahoo.com 

منبع اطلاعاتي: geoaria.blogfa.com  post-324            تاريخ نگارش: 16/10/1385

 
 

 

گالري تصاوير

 

- - - -

   
 
 

زمين شناسي ساختماني از واژه Structral به معني ساختاري يا ساختماني و Geology به معني زمين شناسي گرفته شده است . پوسته زمين در طي تاريخ زمين شناسي يک واحد ثابت و غير متغيري نبوده است بلکه به کرات در برابر عوامل داخلي و خارجي در آن تغيير شکل ايجاد شده است. شاهد اين مدعي وجود نواحي عظيم چين خورده يعني سلسله کوههاست که در آن رسوبات و سنگهاي ديگر فشرده شده و فرم آنها تغيير کرده است.
عامل ديگر رسوبات دريايي است که اينک در قلل مرتفع کوهها ديده مي‌شود و در برخي موارد هزاران متر از سطح دريا بالاتر قرار گرفته است و اين خود ناپايداري قشر زمين را نشان مي‌دهد. بطور کلي مي‌توان گفت که زمين شناسي ساختماني و تکتونيک ، درباره ساختهاي مختلف سنگهاي تشکيل دهنده پوسته زمين، چگونگي تشکيل و ارتباط آنها با عوامل داخلي زمين بحث مي‌کند.
زمين شناسي ساختماني در بين ساير علوم زمين شناسي ، موقعيت خاصي را داراست. مثلا تهيه نقشه زمين شناسي محل ، بدون آگاهي به نوع ساختمانهاي منطقه ، غير ممکن است. زيرا بدون توجه به ساختمانهاي موجود ، ارتباط واحدهاي مختلف زمين شناسي امکان پذير نيست. از سوي ديگر مواد معدني ، در ساختمانهاي خاص زمين شناسي متمرکز مي‌شوند. مثلا نفت و گاز طبيعي بيشتر در قسمتهاي بالاي تاقديسها جمع مي‌شوند و با شناسايي اين ساختمانهاست که مي‌توان امکان وجود آنها را بررسي کرد. همچنين بسياري از موارد معدني بصورت رگه تشکيل مي‌شوند که اين رگه‌ها ، معمولا در امتداد گسلهاي موجود در منطقه تشکيل مي‌شوند. در بسياري موارد ، در اثر وجود گسلها و شکستگيها ، گسترش ماده معدني در يک منطقه قطع مي‌شود و براي پيدا کردن مجدد آن ، آگاهي به مشخصات تکتونيکي منطقه ، ضروري است.آشنايي به وضعيت ساختماني منطقه ، کمک موثري در مطالعه آبهاي زيرزميني است. زيرا گسلها و شکستگيها ، مجراهاي مناسب جهت عبور آبهاي زيرزميني مي‌باشد. شناسايي دره ها و گسلهاي ناحيه ، يکي از بهترين مراحل مقدماتي حفر تونلها و احداث سدها به شمار مي‌ايد.

◄   انواع بررسي‌هاي زمين شناسي ساختماني

      +   بررسي بر اساس وضعيت هندسي :

 در اين نوع تقسيم‌بندي ، ساختمانهاي مختلف زمين از نظر شکل هندسي مورد توجه قرار گرفته و به انواع چين‌ها ، گسل ، درزه‌ها و … تقسيم مي‌شوند.

      +   بررسي از نقطه نظر سينماتيکي :

 در اين بررسي ، اشکال مختلف زمين‌شناسي ، از نقطه نظر نحوه حرکات پوسته زمين ، که منجر به ايجاد ساختمان مذبور شده است، مورد بررسي قرار مي‌گيرند. در حقيقت در اين حالت چگونگي تشکيل ساختمانهاي مختلف ، مطالعه مي‌شود.

      +   بررسي تاريخي :

 مقصود از اين بررسيها ، مطالعه چگونگي تشکيل ساختمانهاي مختلف ، در دوره‌هاي خاص زمين‌شناسي است. زيرا بطوري که مي‌دانيم، در دوره‌هاي مختلف دوران زمين شناسي ، حرکات تکتونيکي مختلفي وجود داشته است.

      +   بررسي از نظر ديناميکي :

 در اين بررسي ، رابطه نيروهاي موثر بر سنگهاي زمين و ساختمانهاي حاصله ناشي از آنها مورد بررسي قرار مي‌گيرد.

◄   زمين شناسي ساختماني و ساير علوم زمين شناسي

      +   پترولوژي :

 اين شاخه از علوم زمين از منشا پيدايش و شرايط تشکيل سنگها و همچنين رابطه موجود اين سنگها گفتگو مي نمايد و ارتباط نزديکي با زمين شناسي ساختماني دارد، مخصوصا تغيير شکلهايي که در اعماق با تبلور مجدد يا دگرگوني سنگها همراه است.

      +   رسوب شناسي :

 رسوب شناسي و رسوب گذاري از رخدادهاي تکتونيکي ، شواهد و مدارک زيادي ارائه مي‌نمايند، زيرا تغيير شرايط ته نشيني و انباشته شدن رسوبات با تغيير شکل حوضه‌هاي رسوبي همراه است.

      +   چينه شناسي :

 اغلب اوقات وضع چينه شناسي به موقعيت ساختماني طبقات وابسته است که بدون دانستن سرگذشت تکتونيک منطقه ، امکان بررسي ترتيب چينه شناسي وجود ندارد.

      +   ژئومورفولوژي :

 ژئومورفولوژي در نواحي که تحت تاثير تکتونيک جديد قرار گرفته است، داراي اهميت زيادي است.

      +   زمين شناسي کاربردي :

 نيروهاي عمل کننده بر زمين باعث ايجاد تغيير در پوسته زمين و تاثير گذاري بر روي سازه‌هاي احداث شده بر روي آن مي‌شود. بنابراين شناخت پديده‌هاي ساختماني و تکتونيکي کمک موثري به برنامه ريزي در اين گونه تشکيلات مي‌نمايد.

      +   زمين شناسي اقتصادي :

 بسياري از مواد معدني به صورت رگه در امتداد گسلها و شکستگيهاي موجود در منطقه تشکيل مي‌گردد و يا نفت و گاز طبيعي بيشتر در ساختهاي خاص زمين شناسي ( تاقديس ) جمع مي‌شوند که براي شناخت اين ساختها و استفاده بهينه از مخازن موجود آگاهي از مشخصات تکتونيکي و ساختماني منطقه لازم است.

      +   هيدروژئولوژي :

 آشنايي به وضعيت ساختماني منطقه کمک موثري در مطالعه مخازن زيرزميني است، چون گسلها و شکستگيها علاوه بر جابجايي لايه‌هاي آبدار ، مجراي مناسبي جهت عبور آبهاي زيرزميني هستند.

      +   فتوژئولوژي :

 امروزه بررسيهاي زمين شناسي ساختماني با استفاده از عکسهاي هوايي و مطالعه مستقيم در روي زمين ) زمين شناسي صحرايي (صورت مي‌گيرد و اصولا اين دو علم لازم و ملزوم يکديگرند.

 

 

 

 

 

گروه علمي فدک

کليه مطالب ارسالي با نام اشخاص و ذکر منبع در اين سايت درج مي شود

راهنما  |  آمار سايت  |  درباره ما  |  تماس با ما  |  نظر خواهي  | آرشيو  |  عضويت در سايت